Freek Van de Velde

Prof. Dr. Freek Van de Velde is hoogleraar historische taalkunde en Nederlandse taalkunde aan de KU Leuven.

Hij doet onderzoek naar de geschiedenis van talen en betrekt daarbij methodes en inzichten uit andere disciplines, zoals antropologie, cultuurgeschiedenis, taalfilosofie, sociologie, biologie archeologie. In zijn recente boek ‘Wat taal verraadt. Een korte geschiedenis van brein tot beschaving’ (Lannoo Campus, 2024), bekroond met de Taalboekenprijs 2025, laat hij zien hoe taal de mens gevormd heeft, in zijn lichaamsbouw, zijn hersenen en zijn cultuur, en hoe omgekeerd de taal gevormd wordt door de menselijke cognitie en cultuur. Freek Van de Velde is vaste columnist bij De Standaard, schrijft geregeld stukken voor Onze Taal, De Lage Landen, Neerlandia, Neerlandistiek, en is geregeld te horen op Radio 1 (De wereld vandaag, Nieuwe feiten, De wereld van Sofie …).

Wat taal verraadt

In Wat taal verraadt staat de symbiose tussen mens en taal centraal. Taal heeft ons brein gekaapt, onze lichaamsbouw veranderd, onze cultuur gevormd, en onze perceptie van de werkelijkheid gekleurd. Maar daar staat tegenover dat we door taal hebben kunnen worden wat we nu zijn. En tegelijkertijd heeft de taal door ons kunnen worden wat ze nu is: een hyperefficiënt communicatiemiddel. – Tzum (literair weblog)

Taal is meer dan klanken en letters. Ze legt bloot wie we zijn en waar we vandaan komen. Ze vertelt ons veel meer over onszelf dan we eigenlijk beseffen, ze verandert elke dag, en bepaalt op haar beurt ook wat er in onze maatschappij omgaat. Dit boek gaat op zoek naar de geschiedenis van taal, maar ook naar hoe ze samen is gegaan met die van de mens: hoe weerspiegelen cultuur en taal elkaar? Welke signalen geven we ermee af over onszelf? Bepaalt taal ons denken? Hoe maakt onze biologie taal mogelijk? En hoe verklapt onze taal of we man of vrouw zijn, hoe oud we zijn, hoe we mensen uitsluiten, en wat we denken? – Hebban Wat Van de Velde met die veelal levendige parallellen duidelijk wil maken, is dat je taal kunt zien als levend organisme; als een bio-culturele parasiet die zich voortdurend aan ons aanpast. Zo stoten mensen in warme gebieden andere klanken uit dan mensen in koude gebieden. Zo biedt Wat taal verraadt een breed en vlot overzicht van taalkundige inzichten. Dankzij de bloemrijke, frivole schrijfstijl komt Van de Veldes liefde voor taal goed over en is het boek buitengewoon plezant om te lezen. – newscientist.nl

Interviews met Freek Van de Velde

De Tijd: https://www.tijd.be/dossier/ontbijt/taalprofessor-freek-van-de-velde-je-kan-het-mensen-niet-kwalijk-nemen-dat-ze-hun-kinderen-in-het-engels-opvoeden/10632705.html En binnenkort een interview in het blad Onze Taal.

Podcast: https://ivdnt.org/actueel/nieuws/podcast-wat-taal-verraadt-met-freek-van-de-velde/

Podcast: https://www.vrt.be/vrtmax/podcasts/radio-1/v/voorproevers/3/verraadt-taal-meer-over-ons-dan-we-zelf-beseffen-/?tab=episodes

Tags